Medisch Erfgoed
actueel topstukken verzamelingen verhalen onderwijs weblinks reageren colofon
Universiteitsmuseum Utrechtcollectie Van Loon1900-1940Wie schrikt wanneer door de tandarts een gaatje ontdekt wordt moet maar eens kijken naar deze gipsafdruk. Het object is onderdeel van een serie afdrukken van tanden en kiezen van medewerkers van de cacao- en chocoladefabriek Blooker te Amsterdam, waarin de elementen na extractie aangebracht zijn. De afdruk toont een gebit dat is aangetast door bakkerscariës. Bakkerscariës is een klassieke beroepsziekte, die ontstaat door een combinatie van factoren. Bakkers, of productiemedewerkers in bepaalde fabrieken worden blootgesteld aan meel en poedersuiker in de lucht. Wanneer zij hun tanden niet goed poetsen en last hebben van tandplak, vormen de bacteriën daarin uit deze suikers een zuur. Dit zuur lost het oppervlak van het tandglazuur en later ook dat van de onderliggende laag op. Zo ontstaan gaatjes. Bij bakkers die leden aan bakkercariës kwam het voor dat het gehele gebit getrokken moest worden. Aan het begin van de 20e eeuw was cariës een probleem dat de volksgezondheid bedreigde. Ter voorkoming van cariës werd aanvankelijk fluoride aan het drinkwater toegevoegd. In de jaren zeventig van de 20e eeuw werd dit verboden, en werd de fluoride toegevoegd aan tandpasta. Hoewel cariës nog steeds een bedreiging vormt voor het gebit, behoort het bakkerscariës tot de verleden tijd door een betere preventie.