Petrus Camper, homo universalis

Zijn 150e sterfdag in 1939 was aanleiding voor een grote expositie in het Anatomisch-Embryologisch Laboratorium te Groningen. De gedrukte catalogus van deze tentoonstelling brengt het erfgoed van Camper haarfijn in beeld. Voorwerpen uit allerlei bibliotheken en genootschappen werden bijeengebracht om de veelzijdigheid van Camper in beeld te brengen. Nog steeds is het werk van Camper niet onder één noemer te vatten. Diverse bibliotheken van de klassieke universiteiten, universitaire musea, en zelfs instellingen daarbuiten, beschikken over brieven, tekeningen, materialen, objecten, schilderijen en preparaten die door Camper zijn vervaardigd. Het materiaal nodigt uit tot het virtueel samenbrengen via digitalisering.
Het bekijken van de tentoonstellingscatalogus uit 1939 stemt niet alleen tot vreugde. In de inleiding van de catalogus wordt nauwelijks melding gemaakt van het teloorgaaan van Campers collectie halverwege de negentiende eeuw. Resten van de collectie verhuizen dan onder meer naar Teyler's Museum waar ze tot op de dag van vandaag aanschouwd kunnen worden. Tussen 1939 en 1980 zijn in Groningen opnieuw grote aantallen objecten uit zijn pathologisch-anatomische verzameling verloren gegaan.
Pas de laatste 25 jaar is het belang van het complete werk van Camper, een Leidse student die hoogleraar werd in Franeker, Amsterdam en Groningen, weer op zijn volle waarde geschat en wordt het ook als zodanig behandeld. In 1989 organiseerde het Universiteitsmuseum wederom een grote expositie rondom Petrus Camper, 'Onderzoeker van Nature'. Alle facetten van deze uitermate getalenteerde wetenschapper werden belicht vanuit diverse disciplines en benadrukten opnieuw zijn enorme veelzijdigheid. Nog steeds is men niet uitgekeken op Camper. Er zijn voorstellen voor een alomvattende studie naar deze man, die bij uitstek een representant was van de tijd die wij nu de Verlichting noemen. terug